انواع گندم و شرایط مناسب برای رشد آن با تاکید بر گندم دوروم

    —         —    

ارتباط با ما     —     لیست پایان‌نامه‌ها

... دانلود ...

بخشی از متن انواع گندم و شرایط مناسب برای رشد آن با تاکید بر گندم دوروم :

دید کلی :
هدف از این پایان نامه بررسی انواع گندم و شرایط مناسب برای رشد آن با تاکید بر گندم دوروم می باشد


توضیحات کامل :

دانلود پایان نامه رشته کشاورزی

انواع گندم و شرایط مناسب برای رشد آن با تاکید بر گندم دوروم

 

 

مقدمه 

    امروزه غلات بعنوان مهمترین گیاهان زراعی محسوب می شوند و گندم در بین غلات بصورت یک محصول استراتژیک در جهان مورد توجه می باشد. در ایران گندم مهمترین منبع غذایی محسوب می شود و قسمت عمده کالری و پروتئین مورد نیاز از این طریق بدست می آید. گندم مهمترین محصولی است که بیشترین سطح زیر کشت و بالاترین میزان تولید را در گیاهان مختلف زراعی دنیا دارا می باشد.

گندم دوروم با نام علمی  Triticum turgidum Var. durumو ‏نام انگلیسی Durum wheat گیاهی است ازخانواده Poaceae  , تک لپه, خودگشن, یک‌ساله و روز بلند. این محصول حدود 10% تولید    گندم را در جهان تشکیل می‌دهد و حدود 25-20% بیشتر از گندم نان ارزش ریالی دارد. گندم دوروم گندمی است سخت, درازتر از حد معمول, زردرنگ و کمی براق (شیشه ای) و ضمناً مقدار پروتئین و گلوتن و همچنین کربوهیدرات‌های ساده آن نیز بیشتر از سایر واریته ‌های گندم می‌باشد. مهمترین محصول گندم دوروم سمولینا است که معمولاً برای ساختن ماکارونی, بلغور و نان مصرف می‌شود. گندم دوروم با داشتن درصد بالایی پروتئین (12تا 14% ), در مقایسه با برنج(7%) و گندم نان (10 تا12%), از جمله مهمترین مواد غذایی است. ماکارونی در سال ‌های اخیر به‌طورگسترده ای در برنامه غذایی مردم ایران وارد شده است. کارخانه های ماکارونی محصولات مختلفی از قبیل ماکارونی, اسپاگتی و ورمیشل تولید می کند. هر قدر دانه گندم دوروم درشت‏تر و شیشه‏ای‏تر باشد میزان سمولینای حاصل از آن, بیشتر از ارقام دانه ریز و غیر شیشه ای خواهد بود. رنگ زرد در ماکارونی مطلوب تراست که آن هم به رنگ سمولینا و نسبت لیپواکسی ژناز بستگی دارد. کیفیت ماکارونی بهترین صفت آن بوده که در زمان بعد از پخت ارزیابی می‌شود 

 

   اغلب کشور‌های تولید کننده گندم دوروم دارای شرایط آب و هوائی خشک و گرم و بعضاً سرد بوده و این گندم دارای تحمل خوبی به شرایط نامساعد طبیعی از جمله خشکی, گرما, تغییرات ناگهانی دما و بیماریهایی مانند زنگ زرد و سیاهک ‌ها داشته و در مناطق با تابش آفتاب, دانه تولید شده از رنگ زرد و شفافی برخوردار می‌شود که یک صفت برجسته برای تولیدات Pasta  می‌باشد.   تنش خشکی یک مشکل گسترده جهانی است که بطور جدی تولید و کیفیت گیاهان زراعی را تحت تأثیر قرار میدهد. بنابراین مطالعه فیزیولوژی گندم تحت تنش خشکی با هدف تولید و اصلاح آن برای مواجهه با عوامل تنش زای زنده و غیر زنده مهم می باشد .(Shao et al., 2005)  

 

   از دیرباز گندم دوروم به صورت آبی و دیم در بخشهای مختلف کشور ایران کشت می شود. تنش آبی شاید مهمترین تنشی باشد که کشاورزان دوروم کار در نواحی مرکزی و غربی ایران با آن روبرو هستند. گندم دوروم در برابر این تنشها متحمل تر از گندم نان است.(Reeves et al., 1999)  بر این اساس به نظر می رسد یافتن ارقام جدید گندم دوروم و دارای تحمل بالا به شرایط خشکی بویژه در فاز رشد زایشی هدف اصلاحی مهم طرحهای به نژادی گندم دوروم در مناطق خشک و نیمه خشک می باشد با توجه به اینکه بخش زیادی از زمینهای زیر کشت گندم ایران در معرض تنش های آبی و گرما بوده و این تنش ها تولید غلات را در این نواحی بخصوص در مناطق مرکزی, غربی و جنوبی ایران محدود می نماید بنابراین بهبود تحمل به خشکی و گرما به عنوان هدف اصلاحی مهم در طرح های غلات این مناطق مد نظر می باشد. اما از سوی دیگر, گندم دوروم نسبت به گندم نان از قدرت پنجه زنی پایینتری برخوردار است و به این دلیل به تراکم بوته حساسیت بیشتری نشان می دهد. به این سبب یکی از مهمترین پارامترهایی که به شدت تحت شرایط فراهمی یا عدم دسترسی به آب, موجب افزایش یا افت عملکرد نهایی گندم (دوروم) می گردد تعداد بوته در متر مربع یا همان تراکم کاشت بذر است. 

 

بدیهی است که تراکم مطلوبی که در شرایط نرمال آبیاری ضامن تولید مناسب و عملکرد بالاست می تواند خود در شرایط کمبود آب به صورت عامل کاهنده عملکرد عمل کرده و خسارت جدی به تولید محصول وارد نماید. عدم آگاهی از مدیریت صحیح زراعی و کمبود ارقام اصلاح شده و ناشناخته بودن مسائل به زراعی آنها از شمار عوامل اساسی در پایین بودن عملکرد گندم دوروم می باشد. عملکرد گندم دوروم نیز همانند هر محصول زراعی حاصل رقابت برون و درون بوته ای برای عوامل محیط رشدی می باشد. حداکثر عملکرد زمانی حاصل می شود که این رقابت ها به حداقل خود رسیده و گیاه بتواند از عوامل محیطی رشد موجود حداکثر استفاده را بنماید (خواجه پور, 1365). توزیع فضایی (تراکم بوته در واحد سطح) گیاهان در یک جامعه زراعی با جذب تشعشع در ارتباط است و این صفت, نقش تعیین کننده ای در ظرفیت فتوسنتزی و عملکرد دارد (Wells, 1991  ؛ Egli, 1998) زیرا سرعت رشد محصول تابعی از انرژی تشعشعی مورد استفاده در فتوسنتز است (Tetio-Kagho and Gorgner, 1988). 

    نفوذ نامتعادل نور به داخل پوشش گیاهی باعث افت عملکرد می شود. به طور کلی افزایش کارایی جذب تشعشع خورشیدی نیاز به سطح برگ کافی و توزیع یکنواخت برگ در پوشش گیاهی دارد  (Wells et al., 1993). این هدف با تغییر تراکم و الگوی کاشت بوته ها روی سطح خاک میسر است (Ikeda, 1992 ؛ Shibles and Weber, 1995 ).

   فواصل مناسب بین ردیف های کاشت و بین بوته ها در روی ردیف کاشت تعیین کننده فضای رشد قابل استفاده هر بوته می باشد. تراکم مناسب و توزیع متعادل بوته ها در واحد سطح, موجب استفاده بهتر از رطوبت, مواد غذایی و نور گردیده و موجب افزایش عملکرد می شود (کوچکی و سرمدنیا,1377). 

 

 

 

کلمات کلیدی:

انواع گندم 

گندم دوروم

شرایط مناسب برای رشد گندم

 

 

 

 

 

انواع گندم و شرایط مناسب برای رشد آن با تاکید بر گندم دوروم
فهرست مطالب

مقدمه 3

گندم, منشا و تاریخچه 6

اهمیت اقتصادی گندم دوروم 10

اختلافات ساختاری و شیمیایی گندم دوروم و نان 11

موارد مصرف گندم دوروم 13

تولید ماکارانی 13

ویژه گیهای تغذیه ای ماکارونی حاصل از گندم دوروم 14

ارزش تغذیه ای ماکارونی سبوس دار 15

گندم دوروم برای تولید نان 17

درصد ترکیبات مغذی در بخشهای مختلف دانه 18

جدول 1-1-درصد ترکیب پروتئین ها و اسیدهای آمینه در بخشهای مختلف دانه گندم 18

جدول 1-2- توزیع کربوهیدراتها در بخشهای مختلف دانه گندم 19

سطح زیر کشت و تولید گندم 19

نمودار 1- تولید و ارزش اقتصادی حاصل از گندم در سطح جهان 20

نمودار 2- جایگاه گندم از نظر میزان تولید در میان محصولات کشاورزی و دامی جهان 21

سطح زیر کشت گندم نان و دوروم در ایران 22

نمودار 3- جایگاه گندم از نظر ارزش اقتصادی در میان محصولات کشاورزی و دامی تولید شده در ایران 23

نمودار 4- جایگاه گندم از نظر میزان تولید در میان محصولات کشاورزی و دامی در ایران 24

خصوصیات گیاه شناسی گندم 25

1- گروه گندم های دیپلوئید ( تک دانه یا Einkorn) 25

2- گروه گندم های تتراپلوتید (جفت دانه یا Emmer ) 25

3 – گروه گندم های هگزاپلوئید ( معمولی یا Dinkel ) 26

انواع گندم 26

الف- گندم بهاره: 26

ب- گندم پاییزه 27

اندام شناسی گندم 27

ریشه (Root  ) 28

ساقه ( Stem ) 28

برگ ( Leaf ) 29

گل آذین (Spike) 29

دانه Grain)) 30

جنین (Embrio) 31

سبوس (Husk) 31

آندوسپرم (Endosperm) 31

کمیت گلوتن 32

درصد پروتئین 34

اکولوژی گندم 34

حرارت : 35

رطوبت و خشکی 35

شرایط مناسب برای رشد گندم دوروم 36

تهیه زمین : 36

ضدعفونی بذر: 36

میزان بذر 37

میزان کود مصرفی 37

آفات و بیماری های گیاه گندم 37

سن گندم 37

زنگ گندم 39

سیاهک گندم 39

پوسیدگی جوانه و ریشه 40

برداشت محصول 40

تنش و انواع آن 41

تنش خشکی 41

تنش خشکی و سازو کار های تحمل به آن 43

فرار از خشکی 45

اجتناب از خشکی 46

تحمل خشکی 46

صفات مرتبط با تحمل به تنش خشکی در گندم 48

بزرگی اندازه بذر 49

طویل بودن کلئوپتیل 49

پوشش سریع سطح زمین 49

داشتن بیوماس بالا قبل از گرده افشانی 49

داشتن ظرفیت خوب برای ذخیره انتقال مجدد در ساقه 49

ظرفیت فتوسنتزی بالا در سنبله 50

رطوبت نسبی آب برگ بالا, هدایت روزنه ای و درجه حرارت پایین تاج پوشش در طی تشکیل دانه 50

توانایی تنظیم اسمزی 50

تجمع اسید آبسیسیک 50

تحمل گرما 50

آناتومی برگ 50

بقای بالای پنجه 51

دوام سبزینگی 51

تراکم بذر 54

انواع گندم و شرایط مناسب برای رشد آن با تاکید بر گندم دوروم
فهرست منابع 56

 

لینک کمکی